รายได้บุคคลธรรมดาคืออะไร? เข้าใจง่าย ๆ สำหรับผู้เริ่มต้น
รายได้บุคคลธรรมดาคืออะไร?
รายได้บุคคลธรรมดา หมายถึง เงินหรือผลประโยชน์ต่าง ๆ ที่บุคคลคนหนึ่งได้รับจากการทำงาน การประกอบอาชีพ หรือแหล่งรายได้อื่น ๆ ซึ่งต้องนำมาคำนวณเพื่อเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตามที่กฎหมายกำหนด
แหล่งที่มาของรายได้บุคคลธรรมดา
ตามประมวลรัษฎากร รายได้บุคคลธรรมดาแบ่งออกเป็น 8 ประเภท หรือที่เรียกว่า เงินได้พึงประเมิน 8 ประเภท ได้แก่:
เงินได้พึงประเมิน 8 ประเภท
เงินเดือน ค่าจ้าง – รายได้จากการเป็นลูกจ้าง เช่น เงินเดือน โบนัส ค่าล่วงเวลา
ค่าตอบแทนจากวิชาชีพอิสระ – เช่น แพทย์ ทนายความ นักบัญชี
ค่าจ้างจากการรับเหมา – รับเหมางานโดยไม่ใช้วัสดุของตนเอง
เงินได้จากการให้เช่าทรัพย์สิน – เช่น บ้าน อาคาร ที่ดิน
เงินได้จากค่าลิขสิทธิ์ หรือสิทธิ์อื่น ๆ
เงินปันผล ดอกเบี้ย – จากการลงทุน หุ้น กองทุน ฯลฯ
เงินได้จากการขายทรัพย์สิน – เช่น ขายที่ดิน หุ้น ฯลฯ
เงินได้อื่น ๆ – เช่น เงินรางวัลจากการประกวด เบี้ยเลี้ยง ฯลฯ
ใครบ้างที่ต้องยื่นภาษี?
บุคคลธรรมดาที่มีรายได้ถึงเกณฑ์ดังต่อไปนี้ ต้องยื่นแบบแสดงรายการภาษี (ภ.ง.ด.90 หรือ 91) ภายในเดือนมีนาคมของปีถัดไป:
มีรายได้จากงานประจำเพียงอย่างเดียว (ภ.ง.ด.91):
โสด รายได้เกิน 120,000 บาท/ปี
คู่สมรส รายได้เกิน 220,000 บาท/ปี
มีรายได้หลายประเภท หรือมีอาชีพเสริม (ภ.ง.ด.90):
โสด รายได้เกิน 60,000 บาท/ปี
คู่สมรส รายได้เกิน 120,000 บาท/ปี
วิธีคำนวณภาษีรายได้บุคคลธรรมดา (เบื้องต้น)
รวมรายได้ทั้งหมด
หักค่าใช้จ่ายและค่าลดหย่อนต่าง ๆ
เช่น ค่าใช้จ่ายตามประเภทเงินได้, ค่าลดหย่อนส่วนตัว, ลดหย่อนคู่สมรส, บุตร, ประกันชีวิต ฯลฯคำนวณภาษีจากเงินได้สุทธิ
โดยใช้ อัตราภาษีแบบขั้นบันได ตั้งแต่ 5% ไปจนถึง 35%
| เงินได้สุทธิ (บาท) | อัตราภาษี |
|---|---|
| 0 – 150,000 | ยกเว้น |
| 150,001 – 300,000 | 5% |
| 300,001 – 500,000 | 10% |
| 500,001 – 750,000 | 15% |
| 750,001 – 1,000,000 | 20% |
| 1,000,001 – 2,000,000 | 25% |
| 2,000,001 – 5,000,000 | 30% |
| มากกว่า 5,000,000 | 35% |